Newsletter Tydzień w SEP

Przedstawiciele SEP: Andrzej Werkowski – sekretarz generalny i Piotr Szymczak – przewodniczący Komisji Historycznej wzięli udział w otwarciu dwóch nowych wystaw w Narodowym Muzeum Techniki w dniu 16 lutego 2026 r. W uroczystości wzięli udział także: Karolina Zioło-Pużuk - sekretarz Stanu w Ministerstwie Nauki i Szkolnictwa Wyższego, Ewa Mańkiewicz-Cudny – prezes FSNT-NOT z delegacją NOT oraz liczne grono przedstawicieli uczelni i instytutów badawczych, muzeów i podmiotów wspierających NMT.

Ekspozycja „Historia muzealnictwa technicznego na ziemiach polskich” powstała z okazji 250-lecia muzealnictwa technicznego w Polsce. Narracja wystawy została zestawiona z europejskim kontekstem. Ekspozycja zbudowana w układzie chronologiczno-tematycznym ilustruje zmiany w postrzeganiu roli muzealnictwa technicznego - od gromadzenia zbiorów, po ich funkcję edukacyjną i społeczną. Wystawę podzielono na jedenaście działów, w których zaprezentowano niemal 350 starannie wyselekcjonowanych eksponatów z kolekcji Narodowego Muzeum Techniki, z których wiele pokazywanych jest publicznie po raz pierwszy. Integralną częścią ekspozycji jest Retroplanetarium, umożliwiające pokazy astronomiczne z wykorzystaniem historycznego projektora.

Druga wystawa pod nazwą „E = mc² - wzór, który zmienił świat” to opowieść o jednym z najbardziej rozpoznawalnych równań w historii nauki i jego wpływie na rozwój cywilizacji, technologii oraz współczesnej energetyki. Choć zna je niemal każdy, niewielu potrafi wytłumaczyć jego znaczenie oraz konsekwencje -zarówno te przełomowe, jak i kontrowersyjne. Nauka staje się zrozumiała, ponieważ oś narracyjna wystawy opiera się na szczegółowym wyjaśnieniu każdego elementu równania E = mc². Zwiedzający poznają znaczenie wzoru poprzez eksponaty, urządzenia interaktywne, materiały audiowizualne oraz profesjonalne oprowadzanie edukatorów. Wystawa pokazuje zarówno dramatyczne konsekwencje odkrycia - takie jak powstanie broni jądrowej – jak i jego pokojowe zastosowania, m.in. w energetyce jądrowej opartej na procesach rozszczepienia (fission) i syntezy (fusion). Szczególne miejsce poświęcono przyszłości energetyki i badaniom nad fuzją jądrową. Na wystawie zaprezentowany został międzynarodowy projekt eksperymentalnego reaktora termojądrowego ITER, a dodatkową atrakcją jest pokaz generowania plazmy oraz jej elektrostatyczno-inercyjnego utrzymania w urządzeniu FUZOR.

Wystawa skierowana jest do odbiorców w każdym wieku - od najmłodszych pasjonatów nauki, przez młodzież szkolną i studentów, po dorosłych zwiedzających poszukujących nowych perspektyw i inspiracji.

opracowanie: Janusz M. Kowalski

zdjęcia: Kamil Cierzniewski

zdjęcie tytułowe: https://nmt.waw.pl/